Onderweg tussen heide en Hilversum, een contrast op etappe 16
Stad, land, rivier – etappe 16 van de 284 kilometer lange langeafstandswandelroute heeft het allemaal. Op dag 1 dwalen we door dicht bos en levendige heide in het Gooi. Na een onverwachte boottocht over de Vecht leren we op de tweede dag mediastad Hilversum kennen en staan ??we versteld van ontroerende fotokunst en een architect die een blijvende impact heeft gehad op de stad: Willem Marinus Dudok. De avond? Het kan niet leuker zijn. Eerst even zwemmen in het meertje om de hoek, daarna heerlijk eten direct aan het water. Al met al: een “aanrader”!
Dag #1
“Het… wat?” Mijn begeleider kijkt mij vragend aan. ‘Het Gooi, met een stemhebbende ‘g’,’ probeer ik nog eens en moet lachen. Susanne kijkt verward. “Het enige belangrijke is dat je weet waar je bent: ten zuiden van het IJsselmeer, niet ver van Amsterdam en vlak bij Hilversum, omringd door enorme heidevelden.” Wij hebben uitstekend geslapen in ons kleine Hooibergje. Ook waren we onder de indruk van de ‘hooiberg’ op de boerderij van de familie Galesloot: praktisch, liefdevol en voorzien van alles wat we nodig hebben. Tussen de rivier en de uitgestrekte weilanden ontbijten we – onder de nieuwsgierige blik van een kleurrijk gevlekte koe. Er is ook pittige Gooische Kaas, heerlijk en intens van smaak.
“Schiet op - schiet op, Marjan is er zo!” De idylle moeten we voorlopig achter ons laten, want vandaag staat etappe 16 van het Noord-Hollandpad op het programma - 15 kilometer door bossen en heide. Ik kijk vooral uit naar de heide, die nu volop in bloei staat. Op Texel, waar ik een week geleden op etappe 1 en 2 stond, stonden alle velden al op paars.
Heerlijk slapen in de Hooiberghuisjes van Recreatie aan de Vecht
Prachtige landgoederen en wilde bossen
We starten bij het bezoekerscentrum van de regio, Bezoekerscentrum Gooi en Vechtstreek, in 's-Graveland. Marjan komt goedgehumeurd en in korte broek naar ons toe. Precies de juiste outfit voor 27 graden! Zij is de communicatieprofessional voor het Noord-Hollandpad en onze gids voor de dag. “Welkom, Susannes!” Marjan lacht: “Ik hoef niet veel namen te onthouden.” Ik heb snel een filmpje en foto's gemaakt voor de instapplaats van de rondleiding – en op naar het informatiecentrum van Natuurmonumenten, de stichting van natuurbehoud en- onderhoud. Eric, een vriendelijke vrijwilliger, legt uit dat we op het terrein van zomerresidentie Boekesteyn staan. Het informatiecentrum met café-restaurant Brambergen was vroeger een boerderij die hoorde bij de buitenplaats. In de 17e eeuw, de 'Gouden Eeuw' van Nederland, waren Hilversum en omgeving het favoriete zomerverblijf van rijke Amsterdammers die hier prachtige landgoederen bouwden. Eric toont ons op een groot landschapsmodel het verloop van de wandelroute van vandaag.
En daar gaan we… naar restaurant Brambergen! “De appeltaart moet je echt proberen, die is hier echt heerlijk!” Met koffie en gebak genieten we op een droomterras van het uitzicht op de uitgestrekte natuur. Marjan vertelt dat een van de eigenaren, Sem Harten, vaak met zijn gezin ging wandelen in de omgeving en zich afvroeg waarom er geen plek was om even te stoppen voor een versnapering. Zo bedacht en uitgevoerd! Met het café-restaurant heeft hij een idyllische, duurzame plek gecreëerd.
Heerlijke appeltaart bij Brambergen
Laten we nu echt gaan. Voorbij Speelnatuur Oerrr, gebaseerd op een uniek natuurspeeltuinconcept van Natuurmonumenten, gaan we nu naar het pad. Donkerblauwe pijlen op een oranje achtergrond leiden ons de komende uren vol vertrouwen door het landschap. Eerst ga je een indrukwekkende beukenlaan in, vergezeld van de 's-Gravelandsche Vaart, een smal kanaal - een pittoresk begin! Het wordt meteen duidelijk waarom Amsterdammers zo van het Gooi houden.
Ecoproducten: goed voor de biodiversiteit
Ook hier waren de laatste dagen van de nazomer vochtig. In de schaduw van de machtige beuken kun je genieten van donkere herfsttrompetten (eetbaar!) en veel opvallendere, wildgroeiende feloranje paddenstoelenformaties met witte randen (giftig?). Wij ook! Allereerst blijft het schaduwrijk: de route voert door het enorme Spanderswoud, een voormalig handelsbos dat nu aan zijn lot wordt overgelaten. De natuur mag hier wild groeien om leefgebied te bieden aan verschillende dier- en plantensoorten. Het bos oogt daardoor vaak een beetje slordig – en vooral kleurrijk: met veel herfstkleuren, ook al is het een warme zomerdag.
Onderweg op etappe 16
Het is goed dat Eric ons eerder de twee natuurlijke bruggen op landschapsmodel liet zien: op het eerste gezicht zijn ze niet als zodanig herkenbaar. De Natuurbrug Zanderij Crailoo is met 800 meter het langste ecoduct van Europa. Het kruist de weg, spoorlijn en een rangeerterrein en verbindt het Spanderswoud met Westerheide en Bussumerheide. We zijn verbaasd over hoe groen de brug is en hoe goed deze wordt gebruikt door wandelaars, fietsers, ruiters en dieren. Ook herten, marters, dassen, bunzings, eekhoorns, ringwormen, sterns en hagedissen doorkruisen hier veilig de regio.
De heide, een paars wonder!
De heide is bereikt! Als we het bos eenmaal uit zijn, kunnen we de schaduw pas echt waarderen. Het uitzicht op de Bussumerheide, die glinstert in alle tinten van lichtroze tot donkerpaars, maakt dit goed. Zo had ik het mij voorgesteld. Het uitzicht reikt kilometers ver in de verte en Marjan vestigt onze aandacht op de Hilversumse televisietoren, die uit de heide groeit. Zo dichtbij? Ze legt ons uit dat we dichter bij de stad zijn dan het lijkt. “Minder dan twee kilometer hiervandaan”, zegt ze. “Een heerlijk lokaal recreatiegebied direct voor de deur!”
Op de paarse Busummerheide
Het pad door de heide is kurkdroog en altijd omzoomd met bizar uitziende bomen. In de middaghitte is het bijna 30 graden en zijn de waterflessen bijna leeg. Maar onze lunchplek is, zoals het gezegde luidt, dichtbij: Heidezicht midden op de heide – en toch dichtbij de stad. Dus ook goed bezocht. Geen wonder dat de twee grote terrassen en het stijlvolle interieur met kamerhoge ramen uitnodigen tot ontspannen. Onder de schaduwrijke bomen genieten we van belegde broodjes, liefdevol en rijkelijk belegde broodjes die kleine kunstwerkjes zijn. Ik kies voor de versie met bietenhummus, gegrilde groenten en karwij – een genot!
Heerlijke lunch bij Heidezicht
Geen romantische ideeën meer over het beroep herderin
We kunnen ook gewoon blijven zitten, daar zijn we het over eens. De eigenaar van deze droomlocatie is tevens eigenaar van Café Brambergen. Twee geweldige plekken! Maar we moeten verder. Onze afspraak met de herderin wacht. Want hier laten we niets aan het toeval over, anders dan bij Schotse Hooglanders. We hadden gehoopt dat het vee ons pad zou kruisen op de Bussumerheide, maar de gezellige ‘grasmaaiers’ hebben een eigen willetje. De prachtige dieren lenen zich uitstekend om te grazen op de beschermde heidegebieden, maar zijn tegenwoordig op pad naar elders.
Een grappig bord geeft de kudde aan: een omgekeerd voorrangsbord met twee schapen. We vinden de herderin met haar drie honden in de schaduw van enkele struiken - met de laptop op haar knieën! Een duidelijke afwijzing van het romantische idee van een zelfvoorzienend persoon die het leven in een landelijke idylle de rug toekeert. De kudde graast om de hoek, Rozenn heeft het schapenhek uitgezet en de dieren, 320 Drentse Heideschapen en tien geiten, zitten heerlijk te eten.
Samen met Rozenn en Mies, hun meest ervaren herdershond, gaan we naar de dieren. Alle drie de honden zijn van haar en ze heeft ze zelf getraind. Rozenn kwam in deze baan terecht via een stage, maar vandaag, na ruim twaalf jaar bij de kudde, “kan zij zich niet voorstellen iets anders te doen.” Zij en haar twee collega's werken om beurten negen uur, vier keer per week en afwisselend in de weekenden. Een invalkracht dekt vakantie- en ziekteverlof. “Een baan die veel vraagt, maar er nog meer voor teruggeeft”, zegt ze vol overtuiging.
Rozenn met haar schaapskudde
Schaapshonden zijn harde werkers
Rozenn legt ons uit dat de kudde een nachtslaapgedeelte heeft met veilige hekken in elk heidegebied. Vossen zijn hier niet ongebruikelijk en er zijn ook wolven gesignaleerd. Ze fluit voor Mies – hij reageert op fluitjes en commando’s – en drijft de kudde bij elkaar. Rozenn werkt in een duobaan: zij past op de schapen en brengt het weidegebied in kaart. “Mijn werk is afwisselend, er gebeurt altijd wel iets nieuws in de kudde!” Rozenn’s lievelingshond heet Appel. “Elke keer als ik een appel eet, komt ze langs. Vandaar de naam.” Maar vandaag de dag is Appel in de stal en niet op de heide. Rozenns mooiste ervaring? Een geboorte! “Het is altijd ontzettend mooi als in het voorjaar de lammetjes komen. Er is niets mooiers!”
We verlaten Rozenn, we hebben tenslotte nog ruim zes kilometer te gaan. We zijn totaal verbaasd over de geweldige vrouw en hebben even de tijd nodig om de ontmoeting te verwerken. De volgende kilometers door de heide in al zijn paarse tinten zijn dan ook rustiger dan de rest van de wandeling.
Volledige stilte op de heide in alle kleuren paars
De tweede natuurlijke brug, Natuurbrug Laarderhoogt, kruist de A1. De twee ecoducten verbinden het Gooi met de Utrechtse Heuvelrug, een ‘gebergte’ tussen de provincies Utrecht en Noord-Holland. De kudde van Rozenn heeft ook een overnachtingsplaats in de Blaricummer en Tafelbergheide, waar we nu doorheen wandelen. Een grappig idee. Rechts van het pad ligt de Tafelberg, de hoogste 'berg' van Het Gooi: hij reikt tot een hoogte van 39 meter. We klimmen niet omhoog, het is te warm, maar lopen verder naar Huizen, het eindpunt van onze etappe.
Klaar! Welkom bij Huizen!
Het voormalige vissersdorpje verwelkomt ons hartelijk. Voorbij de Krachtcentrale, een opvallende voormalige elektriciteitscentrale, gaan we richting de haven. Het huidige culturele centrum is de creatieve hotspot van Huizen met een geweldig café-restaurant en ateliers, galerij, club, bioscoop evenementenruimtes en groen dakterras. De haven is pittoresk, net als het uitzicht op het Gooimeer, dat uitmondt in het IJmeer, het Markermeer en uiteindelijk het IJsselmeer. Via botenhuizen en de oude Botter-werf bereiken we het eindpunt van onze etappe en daarmee het eindpunt van het Noord-Hollandpad. Snel een 'bewijsfoto' gemaakt - en op naar het borrelen aan de voet van de karakteristieke Kalkovens in Huizen, die uitstekend werk leveren. Ze zijn ongeveer 15 meter hoog en tot halverwege de jaren zeventig werd schelpenkalksteen in de flesvormige ovens verbrand op een temperatuur van 900 tot 1200 graden. Tegenwoordig maken de cultuurmonumenten deel uit van een feest- en trouwlocatie.
De haven van Huizen
In het Porterhouse genieten we vlak aan het water van bier- en borrelhapjes, gebakken garnalen, bitterballen en kaaskroketten. Echt heerlijk! En bedank ik Marjan voor de afwisselende dag op de laatste etappe van het Noord-Hollandpad. We kijken ernaar uit om onze vermoeide benen uit te rusten in ons Hooibergje - en morgen naar ons dagje aan de Vecht en in mediastad Hilversum.
Recreatie aan de Vecht
Het prachtige pand van Marlies en André ligt direct aan de rivier met vijf chalets, met vier Hooibergjes en een Pipowagen zij zijn “ambassadeurs” van het Noord-Hollandpad. Bij Recreatie aan de Vecht is voldoende ruimte, zijn er gratis fietsen te huur en is er de mogelijkheid om een boottochtje te maken over de Vecht. De vriendelijke gastheren geven je graag tips over de omgeving en maken een gezellig praatje als je dat wilt. De gasten zorgen voor zichzelf.
Marlies en André genieten zelf ook van een boottochtje op de mooie Vecht
Lees hier de verdere verhalen van Susanne op dag 2 in Hilversum.
Met verdere medewerking van:
Visit Gooi en Vecht
Goois Natuurreservaat
VVV Huizen in het Huizer Museum
Susanne Völler is schrijfster van reisboeken en journaliste en woont in Keulen. Ze houdt van wandelen, fietsen, zwemmen – alles wat je buiten kunt doen. En ze houdt van reizen, naar streken en landen dichtbij en ver weg, en altijd naar Nederland, dat ze al sinds haar kindertijd bezoekt. Ze schrijft hierover in haar boeken (www.dumontreise.de/magazin/autoren/susanne-voeller.html) en op haar reisblog, die ze samen met een vriendin runt: vollcool-reisen.de.
Susanne Troll is fotograaf en fotoredacteur in Keulen. Een van haar belangrijkste aandachtspunten is reisfotografie, waar ze zich – zoals je kunt zien – met een scherp oog en veel liefde aan wijdt. Samen met Susanne Völler reist ze veel door Nederland en legt haar reizen vast in foto's. Daarnaast werkt ze freelance als fotoredacteur voor diverse uitgeverijen, waaronder DuMont Reiseverlag, Marco Polo en MairDuMont. Je kunt haar foto's bekijken op www.susanne-troll-fotografie.de.
